زمین خوردن سالمند معمولاً فقط یک علت ندارد. ضعف عضلات یا تعادل، مشکلات بینایی، سرگیجه، بعضی داروها، کفش نامناسب و خطرهای محیط خانه می‌توانند هم‌زمان احتمال افتادن را بیشتر کنند. زمین خوردن بخش اجتناب‌ناپذیر سالمندی نیست و با ارزیابی عوامل خطر و اصلاح محیط می‌توان احتمال آن را کاهش داد.
اگر سالمند برای راه رفتن، انتقال از تخت یا حمام به همراهی نیاز دارد، صفحه پرستار سالمند ناتوان حرکتی در شیراز و برای خدمات عمومی صفحه پرستار سالمند در منزل شیراز را ببینید.
مهم‌ترین علت‌های زمین خوردن سالمندان
ضعف عضلات و اختلال تعادل
کم‌شدن فعالیت، دوره طولانی استراحت یا بعضی بیماری‌ها می‌توانند برخاستن، چرخیدن و راه رفتن را دشوار کنند. برنامه تمرین باید با وضعیت سالمند و نظر پزشک یا فیزیوتراپیست هماهنگ باشد.
داروها و افت فشار یا سرگیجه
برخی داروها یا ترکیب چند دارو ممکن است خواب‌آلودگی، افت فشار یا سرگیجه ایجاد کند. خانواده نباید دارو را خودسرانه قطع کند؛ فهرست کامل داروها و مکمل‌ها باید برای بازبینی به پزشک یا داروساز ارائه شود.
مشکلات بینایی، شنوایی و پا
عینک نامناسب، دید کم در نور ضعیف، درد پا و کفش لق یا لغزنده می‌توانند خطر را بیشتر کنند. معاینه چشم و بررسی کفش و وضعیت پا بخشی از ارزیابی پیشگیری است.
خطرهای محیط خانه
فرش شل، سیم برق، وسایل روی مسیر، نور ناکافی، کف خیس، نبود دستگیره حمام و نرده نامناسب پله از عوامل قابل اصلاح هستند.
چک‌لیست ایمن‌سازی خانه
- مسیر تخت تا سرویس بهداشتی را خلوت و روشن نگه دارید.
- فرش‌های لغزنده را جمع یا کاملاً ثابت کنید.
- در حمام و کنار توالت دستگیره مناسب نصب کنید.
- چراغ شب و کلید در دسترس برای راهرو و اتاق خواب در نظر بگیرید.
- کفش بسته، اندازه و ضدلغزش انتخاب کنید.
- وسایل پرکاربرد را در ارتفاع قابل دسترس قرار دهید.
- ارتفاع تخت و صندلی را طوری تنظیم کنید که برخاستن دشوار نباشد.
عصا یا واکر چگونه انتخاب شود؟
وسیله کمک‌حرکتی باید متناسب با قد، قدرت دست، تعادل و الگوی راه رفتن سالمند باشد. استفاده از عصا یا واکر قرضی با اندازه نامناسب می‌تواند خطر را بیشتر کند. راهنمای انتخاب عصا و واکر سالمندان را بخوانید و تنظیم نهایی را با متخصص بررسی کنید.
بعد از زمین خوردن سالمند چه کنیم؟
- ابتدا آرام بمانید و از سالمند بخواهید بدون عجله حرکت نکند.
- هوشیاری، تنفس، خونریزی، درد شدید، تغییر شکل اندام و توان حرکت را بررسی کنید.
- اگر ضربه به سر، بیهوشی، گیجی جدید، درد شدید گردن یا کمر، خونریزی، تغییر شکل اندام یا ناتوانی در ایستادن وجود دارد، با اورژانس تماس بگیرید و سالمند را بی‌دلیل جابه‌جا نکنید.
- اگر آسیب آشکار نیست، برای بلندکردن عجله نکنید و از روش یا نیروی کمکی ایمن استفاده کنید.
- علت احتمالی، زمان، محل و علائم پس از حادثه را ثبت و به پزشک گزارش کنید.
برای خطر شکستگی و مراقبت بعد از حادثه، مقاله جلوگیری از افتادن و شکستگی در سالمندان را ببینید.
نقش مراقب در پیشگیری از افتادن
مراقب می‌تواند مسیر حرکت را ایمن نگه دارد، هنگام برخاستن و راه رفتن همراهی کند، تغییرات تعادل یا سرگیجه را گزارش دهد و استفاده درست از وسایل کمکی را پیگیری کند. مراقب نباید دارو را تغییر دهد یا سالمند ناتوان را بدون آموزش مناسب بلند کند.
جمع‌بندی
پیشگیری مؤثر زمانی شکل می‌گیرد که عوامل پزشکی، دارویی، حرکتی و محیطی با هم بررسی شوند. افتادن قبلی یک هشدار مهم است و بهتر است پس از هر حادثه، علت آن با پزشک و خانواده بازبینی شود.
منابع: CDC و مؤسسه ملی سالمندی آمریکا