هر آنچه که باید در مورد فتق بدانید: انواع، علائم؛ علت، تشخیص و درمان فتق ناف

Hernia

فتق ناف چیست؟ فتق (به انگلیسی Hernia – بخوانید هرنی) زمانی اتفاق می افتد که یک عضو از به عضله یا بافتی که آن را در جای خود نگه می دارد فشار وارد می کند. به عنوان مثال روده ها ممکن است از ناحیه ضعیف شده به دیواره شکم فشار وارد کنند. بسیاری از فتق ها در شکم بین قفسه سینه و باسن شما ایجاد می شوند اما می توانند در قسمت بالای ران و کشاله ران هم ظاهر شوند. اکثر فتق ها در ابتدا زندگی را تهدید نمی کنند اما خود به خود هم از بین نمی روند. گاهی اوقات ممکن است برای جلوگیری از عارضه خطرناک نیاز به جراحی داشته باشند.

انواع فتق

چند نوع مختلف فتق وجود دارد که در ادامه برخی از رایج ترین آنها را بررسی می کنیم.

هر آنچه که باید در مورد فتق بدانید: انواع، علائم؛ علت، تشخیص و درمان فتق ناف

فتق اینگوینال (Inguinal hernia)

فتق اینگوینال شایع ترین نوع فتق است و زمانی رخ می دهد که روده ها از طریق یک نقطه ضعیف یا پارگی در دیواره پایین شکم (اغلب کانال اینگوینال) بیرون می زند. کانال اینگوینال در کشاله ران شما یافت می شود. در مردان، ناحیه ای است که بند اسپرماتیک از شکم به کیسه بیضه می رسد. این بند به بیضه ها متصل می شود. در زنان، کانال اینگوینال حاوی یک رباط (به نام رباط گرد) است که به نگه داشتن رحم در جای خود کمک می کند.

فتق اینگوینال در مردان شایع تر است چون بیضه ها مدت کوتاهی بعد از تولد از طریق کانال اینگوینال فرو می روند. قرار است کانال تقریبا به طور کامل پشت آنها بسته شود. گاهی اوقات کانال به درستی بسته نمی شود و یک ناحیه ضعیف باقی می ماند.

فتق هیاتال (Hiatal hernia)

فتق هیاتال زمانی اتفاق می افتد که بخشی از معده شما از طریق دیافراگم به داخل حفره قفسه سینه بیرون می زند. دیافراگم صفحه از عضله است که با انقباض و کشیدن هوا به داخل ریه ها به تنفس شما کمک می کند و اندام های شکم شما را از اندام های سینه جدا می کند.

این نوع فتق بیشتر در افراد بالای 50 سال دیده می شود. اگر کودکی این عارضه را داشته باشد، معمولاً ناشی از یک بی نظمی مادرزادی در هنگام تولد است.

فتق هیاتال تقریبا همیشه باعث بیماری ریفلاکس معده به مری (GERD) می شود. در GERD، محتویات معده به سمت عقب و به مری نشت می کند و باعث احساس سوزش می شود.

فتق ناف (Umbilical hernia)

فتق ناف می تواند کودکان و نوزادان را تحت تاثیر قرار دهد. فتق ناف زمانی رخ می دهند که روده ها از طریق دیواره شکم نزدیک ناف برآمده می شوند. ممکن است متوجه برآمدگی در ناف یا نزدیک ناف کودک خود شوید، به خصوص زمانی که او گریه می کند.

فتق ناف تنها نوعی است که اغلب با قوی‌تر شدن عضلات دیواره شکم، خود به خود از بین می‌رود. فتق ناف معمولا تا زمانی که کودک 1 یا 2 ساله  است اتفاق می افتد. اگر فتق تا 5 سالگی از بین نرفته باشد، می توان برای برداشتن آن جراحی فتق ناف انجام داد.

بزرگسالان نیز ممکن است فتق ناف داشته باشند. این نوع فتق می تواند از فشارهای مکرر بر روی شکم به دلیل شرایطی مانند چاقی، جمع شدن مایع در شکم (آسیت) یا بارداری رخ دهد.

فتق شکمی (Ventral hernia)

فتق شکمی زمانی اتفاق می‌افتد که بافت از سوراخی در ماهیچه‌های شکم شما بیرون می‌زند. ممکن است متوجه شوید که اندازه فتق شکمی زمانی که دراز می کشید کاهش می یابد. اگرچه فتق شکمی می تواند از بدو تولد وجود داشته باشد، اما معمولاً در مقطعی از زندگی شما ایجاد می شود. عوامل رایج در تشکیل فتق شکمی عبارتند از چاقی، بارداری و فعالیت شدید.

فتق شکمی نیز می تواند در محل برش جراحی رخ دهد. این فتق ونترال یا برشی نامیده می شود و می تواند ناشی از زخم جراحی یا ضعف عضلات شکم در محل جراحی باشد.

علائم فتق

شایع ترین علامت فتق، برآمدگی یا برجستگی ناحیه آسیب دیده است. به عنوان مثال، در مورد هرنی اینگوینال، ممکن است متوجه یک توده در دو طرف استخوان شرمگاهی، جایی که کشاله ران و ران شما به هم می رسند، شوید.

ممکن است متوجه شوید که وقتی دراز کشیده اید، توده ناپدید می شود. زمانی که ایستاده اید، خم می شوید یا سرفه می کنید، به احتمال زیاد فتق خود را از طریق لمس احساس می کنید. ناراحتی یا درد در ناحیه اطراف توده نیز ممکن است وجود داشته باشد.

برخی از انواع فتق، مانند هرنی هیاتال، می توانند علائم خاص تری داشته باشند که می تواند شامل سوزش سر دل ، مشکل در بلع و درد قفسه سینه باشد .

در بسیاری از موارد، فتق علامتی ندارد. شما ممکن است ندانید که هرنی دارید، مگر اینکه در حین معاینه پزشکی برای یک مشکل غیر مرتبط یا یک جسم معمولی ظاهر شود .

علت فتق ناف

هرنی ناشی از ترکیبی از ضعف و فشار عضلانی است. بسته به علت آن، هرنی می تواند به سرعت یا در طی یک دوره زمانی طولانی ایجاد شود. برخی از علل رایج ضعف یا کشیدگی عضلانی که می تواند منجر به فتق شود عبارتند از:

  • یک بیماری مادرزادی که در طول رشد در رحم رخ می دهد و از بدو تولد وجود دارد
  • کهولت سن
  • آسیب ناشی از جراحت یا جراحی
  • ورزش شدید یا بلند کردن وزنه های سنگین
  • سرفه مزمن یا اختلال انسداد مزمن ریه (COPD)
  • بارداری، به خصوص داشتن چند قلو
  • یبوست، که باعث می شود هنگام اجابت مزاج به خودتان فشار بیاورید
  • اضافه وزن یا چاقی
  • آسیت

همچنین عوامل خطر خاصی وجود دارد که احتمال ابتلا به فتق را افزایش می دهد. آنها عبارتند از:

  • نارس به دنیا آمدن یا وزن کم هنگام تولد
  • سرفه مزمن (احتمالاً به دلیل افزایش مکرر فشار شکمی)
  • فیبروز سیستیک
  • بارداری
  • یبوست مزمن
  • اضافه وزن یا چاقی
  • سیگار کشیدن ، که منجر به ضعیف شدن بافت می شود
  • سابقه شخصی یا خانوادگی فتق

درمان فتق ناف

تنها راه برای درمان موثر فتق، جراحی است. اینکه آیا به جراحی نیاز دارید یا نه بستگی به اندازه هرنی و شدت علائم شما دارد. پزشک شما ممکن است بخواهد به سادگی فتق شما را از نظر عوارض احتمالی تحت نظر داشته باشد.

در برخی موارد، پوشیدن فتق بند ممکن است به کاهش علائم فتق کمک کند. فتق بند یک زیرپوش حمایتی است که به نگه داشتن هرنی در جای خود کمک می کند. همیشه قبل از استفاده از فتق بند به پزشک خود مراجعه کنید. اگر فتق هیاتال دارید، داروهای بدون نسخه (OTC) و داروهای تجویزی که اسید معده را کاهش می دهند، می توانند ناراحتی شما را تسکین داده و علائم را بهبود بخشند. اینها شامل آنتی اسیدها ، مسدود کننده های گیرنده H2 و مهارکننده های پروتون هستند .

تشخیص فتق ناف

برای تشخیص فتق و بررسی وضعیت شما، پزشک ابتدا یک معاینه فیزیکی انجام می دهد. در طول این معاینه، پزشک ممکن است برآمدگی در ناحیه شکم یا کشاله ران شما را احساس کند که وقتی ایستاده اید، سرفه می کنید یا فشار می آورید بزرگتر می شود. سپس پزشک سابقه پزشکی شما را بررسی می کند. پزشک ممکن است از شما سوالات مختلفی بپرسد، از جمله:

  • اولین بار کی متوجه برآمدگی شدید؟
  • آیا علائم دیگری را تجربه کرده اید؟
  • آیا فکر می کنید ممکن است چیزی خاص باعث بروز آن شده باشد؟
  • کمی از سبک زندگی خود بگویید. آیا شغل شما شامل بلند کردن اجسام سنگین است؟ آیا به شدت ورزش می کنید؟ وزنه برداری را به صورت حرفه ای انجام می دهید یا تفریحی؟ آیا سابقه سیگار کشیدن دارید؟
  • آیا سابقه شخصی یا خانوادگی فتق دارید؟
  • آیا در ناحیه شکم یا کشاله ران خود عمل جراحی داشته اید؟

پزشک شما همچنین احتمالاً از آزمایشات تصویربرداری برای کمک به تشخیص آنها استفاده خواهد کرد. این موارد می تواند شامل آیتم های زیر باشد:

سونوگرافی شکم. سونوگرافی شکم از امواج صوتی با فرکانس بالا برای ایجاد تصویری از ساختارهای داخل بدن استفاده می کند.

سی تی اسکن شکم. سی تی اسکن شکم ، اشعه ایکس را با فناوری کامپیوتری ترکیب می کند تا تصویری تولید کند.

اسکن ام آر آی شکم. اسکن ام آر آی شکم از ترکیبی از آهنرباهای قوی و امواج رادیویی برای ایجاد تصویر استفاده می کند.

اگر پزشک تشخیص داد که شما مشکوک به فتق هیاتال هستید، ممکن است از آزمایش های دیگری استفاده کند که به آنها اجازه می دهد داخل معده شما را ارزیابی کنند:

اشعه ایکس از دستگاه گوارش شما. یک متخصص مراقبت های بهداشتی از شما می خواهد مایعی حاوی دیاتریزوات مگلومین/دیاتریزوات سدیم (Gastrografin)  یا محلول باریم مایع بنوشید. این مایعات به دستگاه گوارش شما کمک می کنند تا در تصاویر اشعه ایکس برجسته شود.

آندوسکوپی. در طول آندوسکوپی، یک متخصص مراقبت های بهداشتی دوربین کوچکی را که به لوله ای در گلو و مری و معده وصل شده است، به داخل بدن شما وارد می کند.

درمان های خانگی برای فتق

درمان‌های خانگی فتق شما را درمان نمی‌کنند، اما کارهایی وجود دارد که می‌توانید برای کاهش علائم انجام دهید.

افزایش مصرف فیبر ممکن است به رفع یبوست کمک کند. یبوست می تواند باعث زور زدن در حین حرکات روده شود که می تواند فتق را تشدید کند. برخی از نمونه‌های غذاهای پرفیبر شامل غلات کامل، میوه‌ها و سبزیجات است.

تغییرات رژیم غذایی نیز می تواند به علائم فتق هیاتال کمک کند. سعی کنید از خوردن وعده های غذایی حجیم یا سنگین خودداری کنید، بعد از غذا دراز نکشید یا خم نشوید و وزن بدن خود را در محدوده متوسط نگه دارید .

برای جلوگیری از رفلاکس اسید، از غذاهایی که ممکن است باعث این مشکل می شوند ، مانند غذاهای تند و غذاهای حاوی گوجه فرنگی اجتناب کنید . علاوه بر این، اگر سیگار می کشید ، ترک سیگار نیز ممکن است کمک کننده باشد.

ورزش برای بهبود فتق ناف

ورزش ممکن است برای تقویت عضلات اطراف هرنی و کاهش وزن موثر باشد و به کاهش برخی علائم کمک کند.

مطالعه ای در سال 2018 اثرات یک برنامه ورزشی بر روی افراد مبتلا به چاقی که تحت عمل جراحی ترمیم فتق شکمی قرار داشتند را بررسی کرد. افرادی که برنامه ورزشی را تکمیل کردند، عوارض کمتری پس از جراحی داشتند.

به یاد داشته باشید که برخی از انواع ورزش ها، مانند وزنه برداری یا ورزش هایی که شکم را تحت فشار قرار می دهند، ممکن است فشار را در ناحیه هرنی افزایش دهند و در واقع ممکن است باعث برآمدگی بیشتر هرنی شوند. همین امر در مورد تمریناتی که به درستی انجام نمی شوند نیز صادق است.

اگر فتق دارید، بهتر است در مورد ورزش با پزشک یا فیزیوتراپ صحبت کنید. آنها می توانند از نزدیک با شما همکاری کنند تا به شما اطلاع دهند که کدام تمرینات برای شما بهترین هستند و چگونه آنها را به درستی انجام دهید تا از تحریک فتق خود جلوگیری کنید.

روش های درمان فتق

مهم است که علائم فتق را بشناسید و اگر مشکوک به داشتن آن هستید به پزشک مراجعه کنید. فتق درمان نشده به خودی خود از بین نمی رود و می تواند عوارضی ایجاد کند که زندگی را تهدید کند. پزشک می تواند هرنی شما را ارزیابی کرده و بهترین گزینه درمانی را تعیین کند.

مراقبت های پزشکی اولیه و تغییر سبک زندگی می تواند علائم را به حداقل برساند. با این حال، جراحی تنها راه برای درمان موثر فتق است. انواع مختلفی از جراحی های ترمیم فتق وجود دارد و جراح می تواند در مورد اینکه کدام یک برای شرایط شما مناسب است، راهنمایی کند.

چشم انداز افرادی که تحت عمل جراحی ترمیم فتق قرار می گیرند به طور کلی بسیار خوب است. با این حال، می تواند به ماهیت هرنی، علائم و سلامت کلی شما بستگی داشته باشد. در برخی موارد، هرنی ممکن است پس از جراحی عود کند.

جراحی فتق

اگر فتق شما بزرگتر می شود یا باعث درد می شود، جراح ممکن است تصمیم بگیرد که بهتر است عمل کنید.

اگر هرنی باعث ایجاد یک سوراخ اضافی در دیواره شکم شما شود، ممکن است فتق شما را با دوختن سوراخ دیواره شکم در حین جراحی، ترمیم کنند. این معمولاً با وصله کردن سوراخ با مش جراحی انجام می شود.

گاهی اوقات هرنی منجر به باز شدن یکی از مجراهای بدن حتی بیشتر از آنچه باید باشد می شود. به عنوان مثال، این می تواند در فضایی رخ دهد که مری قرار است از دیافراگم عبور کند. در این موارد می توان جراحی را برای سفت کردن دهانه انجام داد.

فتق را می توان با جراحی باز یا لاپاراسکوپی ترمیم کرد .

در حین جراحی باز، جراح برشی را نزدیک به محل هرنی ایجاد می کند و سپس بافت برآمده را به داخل شکم برمی گرداند. سپس ناحیه را می‌بندند و گاهی آن را با مش جراحی تقویت می‌کنند. در نهایت برش را می بندند.

جراحی لاپاراسکوپی از یک دوربین کوچک و تجهیزات جراحی کوچک برای ترمیم فتق استفاده می کند. فقط به چند برش کوچک نیاز دارد و آسیب کمتری به بافت اطراف می‌زند.

همه هرنی ها برای جراحی لاپاراسکوپی مناسب نیستند. اگر فتق شما نیاز به جراحی باز داشته باشد، جراح شما با شما همکاری خواهد کرد تا تشخیص دهد کدام روش برای شرایط شما بهترین است.

بهبودی پس از جراحی

پس از جراحی، ممکن است درد اطراف محل جراحی را تجربه کنید. جراح شما دارویی برای کمک به کاهش این ناراحتی در حین بهبودی تجویز می کند.

حتماً دستورالعمل‌های جراح خود را در مورد مراقبت از زخم به دقت دنبال کنید . در صورت مشاهده هر گونه علائم عفونت مانند تب، قرمزی یا تخلیه در محل، یا دردی که ناگهان بدتر شد، فوراً با آنها تماس بگیرید .

پس از جراحی فتق، ممکن است تا چند هفته نتوانید به طور طبیعی حرکت کنید. شما باید از هر گونه فعالیت شدید اجتناب کنید. علاوه بر این، در این مدت باید از بلند کردن اجسام سنگین‌تر از 4.5 کیلوگرم خودداری کنید. این مقدار کمی بیشتر از وزن یک گالن شیر است.

جراحی باز اغلب به روند بهبودی طولانی تری نسبت به جراحی لاپاراسکوپی نیاز دارد. جراح شما به شما اطلاع می دهد که چه زمانی می توانید به روال عادی خود بازگردید.

فتق ناف در نوزادان

بین 10 تا 25 درصد از نوزادان با فتق ناف متولد می شوند. این نوع فتق در نوزادانی که نارس یا با وزن کم به دنیا می آیند نیز بیشتر دیده می شود.

فتق ناف در نزدیکی ناف ایجاد می شود. زمانی که ماهیچه های اطراف سوراخ باقی مانده از بند ناف به درستی بسته نمی شوند، تشکیل می شوند. این باعث می شود که بخشی از روده بیرون بزند.

اگر کودک شما فتق ناف دارد، ممکن است هنگام گریه یا سرفه بیشتر متوجه آن شوید. فتق ناف در کودکان به طور معمول بدون درد است. با این حال، هنگامی که علائمی مانند درد، استفراغ یا تورم در محل هرنی رخ می دهد، باید به دنبال مراقبت های فوری پزشکی باشید.

اگر متوجه شدید که کودکتان هرنی نافی دارد به پزشک اطفال مراجعه کنید. فتق ناف معمولاً زمانی که کودک 1 یا 2 ساله است از بین می رود. اگر تا سن 5 سالگی از بین نرود، می توان برای ترمیم آن جراحی انجام داد.

فتق بارداری

اگر باردار هستید و فکر می کنید که هرنی دارید، به پزشک مراجعه کنید. آنها می توانند آن را ارزیابی کنند و تعیین کنند که آیا خطرات سلامتی دارد یا خیر.

اغلب، ترمیم فتق می تواند تا پس از زایمان به تعویق می افتد. اگر فتق کوچکی که قبل یا در طول بارداری وجود دارد شروع به بزرگ‌تر شدن یا ایجاد ناراحتی کند، ممکن است برای ترمیم آن جراحی توصیه شود.

فتق هایی که در گذشته ترمیم شده اند ممکن است با بارداری های بعدی بازگردند. این به این دلیل است که بارداری بر بافت عضلانی شکم فشار وارد می کند که ممکن است در اثر جراحی ضعیف شده باشد.

هرنی همچنین ممکن است پس از زایمان سزارین ایجاد شود. در حین زایمان سزارین، پزشک برشی را در شکم و رحم ایجاد می کند. سپس نوزاد از طریق این برش ها به دنیا می آید. گاهی اوقات ممکن است فتق برشی در محل زایمان سزارین رخ دهد.

فتق درمان نشود چه می شود؟

گاهی اوقات فتق درمان نشده می تواند منجر به عوارض بالقوه جدی شود.

هرنی شما ممکن است رشد کند و علائم بیشتری ایجاد کند. همچنین ممکن است فشار زیادی بر بافت های مجاور وارد کند که می تواند باعث تورم و درد در ناحیه اطراف شود.

بخشی از روده شما نیز ممکن است در دیواره شکم گیر کند که به آن حبس شدن می گویند. حبس می تواند روده شما را مسدود کند و باعث درد شدید ، حالت تهوع یا یبوست شود.

اگر قسمت به دام افتاده روده شما جریان خون کافی نداشته باشد، خفه شدن رخ می دهد. این می تواند باعث عفونت یا مرگ بافت روده شود. این نوع فتق زندگی را تهید می کند و نیاز به مراقبت های پزشکی فوری دارد.

برخی از علائمی که می تواند نشان دهد که شما باید برای هرنی خود به دنبال مراقبت های پزشکی اورژانسی باشید عبارتند از:

  • برآمدگی که قرمز یا بنفش می شود
  • دردی که ناگهان بدتر می شود
  • حالت تهوع
  • استفراغ
  • تب
  • عدم توانایی دفع گاز یا اجابت مزاج

پیشگیری از فتق

همیشه نمی توانید از ایجاد فتق جلوگیری کنید. گاهی اوقات هرنی به دلیل یک بیماری ارثی موجود یا یک جراحی قبلی رخ می دهد. با این حال، می توانید برخی از تنظیمات ساده در سبک زندگی را برای کمک به کاهش خطر ابتلا به فتق انجام دهید. هدف این مراحل کاهش فشاری است که بر بدن خود وارد می کنید.

در اینجا چند توصیه کلی برای پیشگیری وجود دارد:

  • اگر سیگار می کشید، به ترک آن فکر کنید . می توانید با پزشک خود برای ایجاد یک برنامه ترک سیگار که برای شما مناسب است همکاری کنید.
  • زمانی که بیمار هستید به پزشک مراجعه کنید تا دچار سرفه های مداوم نشوید.
  • وزن بدن را در حد متوسط ​​حفظ کنید.
  • سعی کنید هنگام اجابت مزاج یا هنگام ادرار کردن، زور نزنید .
  • برای جلوگیری از یبوست به اندازه کافی غذاهای فیبردار مصرف کنید .
  • ورزش هایی را انجام دهید که به تقویت عضلات شکم شما کمک می کند .
  • از بلند کردن وزنه هایی که برای شما خیلی سنگین هستند خودداری کنید. اگر مجبورید چیز سنگینی بلند کنید، روی زانوهایتان خم شوید نه کمر یا پشت. همچنین هنگام بلند کردن اجسام سنگین از حبس نفس خودداری کنید. در عوض، در طول لیفت بازدم کنید تا احتمال بروز یا بدتر شدن فتق هیاتال کاهش یابد.

منبع: healthline

‫0/5 (0 امتیاز )

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *