پوشک سالمند؛ چطور دربارهٔ استفاده از آن گفت‌وگو کنیم؟
اگر سالمندی استفاده از پوشک بزرگسال، شورت جاذب یا پد بی‌اختیاری را نمی‌پذیرد، اصرار و شرمنده‌کردن معمولاً گفت‌وگو را دشوارتر می‌کند. ابتدا علت ناراحتی او را بپرسید، گزینه‌ها را توضیح دهید و تا حد ممکن انتخاب و حریم خصوصی‌اش را حفظ کنید. این محصولات می‌توانند به مدیریت نشت کمک کنند، اما علت بی‌اختیاری را درمان نمی‌کنند.
پیش از انتخاب محصول، علت بی‌اختیاری را پیگیری کنید
بی‌اختیاری ادرار علت‌های گوناگونی دارد و به‌تنهایی نباید آن را پیامد قطعی افزایش سن دانست. اگر مشکل تازه آغاز شده، تکرار می‌شود یا نسبت به قبل تغییر کرده است، موضوع را با پزشک در میان بگذارید تا علت و گزینه‌های مناسب بررسی شوند. دربارهٔ نوع محصول یا درمان، بر اساس حدس تصمیم نگیرید. راهنمای مؤسسه ملی سالمندی آمریکا درباره بی‌اختیاری ادرار در سالمندان (انگلیسی) و راهنمای NHS درباره بی‌اختیاری ادرار (انگلیسی) برای مطالعه بیشتر در دسترس‌اند.
چرا ممکن است سالمند استفاده از پوشک یا شورت جاذب را نپذیرد؟
ممکن است محصول برای او ناراحت، گرم، حجیم یا نامتناسب باشد؛ تعویض آن دشوار باشد؛ یا سالمند از وابستگی، دیده‌شدن محصول، هزینه یا از دست‌دادن استقلال نگران باشد. بعضی افراد هم ترجیح می‌دهند از پد یا گزینه دیگری استفاده کنند. به‌جای حدس‌زدن، بپرسید کدام بخش برای او ناخوشایند است و پاسخ را بدون بحث یا سرزنش بشنوید.
چطور گفت‌وگو را محترمانه پیش ببریم؟
- در فضایی خصوصی و با لحنی آرام صحبت کنید؛ از شوخی، تهدید، سرزنش یا اشاره تحقیرآمیز به بو و ظاهر خودداری کنید.
- از واژه‌هایی استفاده کنید که خود سالمند با آن‌ها راحت است؛ مثلاً «شورت جاذب»، «محافظ» یا «پد». هیچ واژه‌ای برای همه مناسب نیست.
- به‌جای دستور، انتخاب بدهید: «دوست دارید پد را امتحان کنید یا شورت جاذب را؟» و به پاسخ او احترام بگذارید.
- اگر موافق است، یک گزینه را برای مدت کوتاه در خانه امتحان کنید و بعد درباره راحتی، اندازه و نیاز به تعویض نظرش را بپرسید.
- اگر گفت‌وگو به تنش کشید، آن را متوقف کنید و در زمان دیگری، با اجازه سالمند، دوباره مطرح کنید.
بی‌اختیاری می‌تواند خجالت‌آور باشد. توصیه انجمن آلزایمر نیز بر حفظ شأن و حریم خصوصی، سرزنش‌نکردن و استفاده از واژه‌های بزرگسالانه تأکید دارد؛ راهنمای مراقبت از فرد مبتلا به آلزایمر یا زوال عقل (انگلیسی).
چه کارهایی استفاده از سرویس بهداشتی را آسان‌تر می‌کند؟
- مسیر سرویس بهداشتی را روشن و خلوت نگه دارید و لباس‌هایی انتخاب کنید که سالمند بتواند راحت‌تر باز و بسته کند.
- اگر سالمند مایل است، زمان‌های معمول نیاز به سرویس بهداشتی را یادداشت کنید و پیش از آن با لحنی آرام یادآوری کنید.
- اندازه و میزان جذب محصول را با نیاز و راحتی فرد بسنجید. اگر محصول نشت می‌کند یا آزاردهنده است، اندازه یا نوع آن ممکن است مناسب نباشد.
- پس از نشت، لباس یا محصول را با حفظ حریم خصوصی عوض کنید و پوست را به‌آرامی تمیز و خشک نگه دارید. در صورت ماندگاری قرمزی، درد یا آسیب پوستی، از پزشک یا پرستار راهنمایی بگیرید.
- مایعات را خودسرانه محدود نکنید؛ درباره تغییر مقدار نوشیدن با پزشک مشورت کنید.
اگر سالمند اختلال حافظه دارد
بی‌اختیاری به‌تنهایی دلیل ابتلا به زوال عقل نیست. اگر سالمند اختلال حافظه تشخیص‌داده‌شده دارد، یادآوری آرام، مسیر روشن و قابل‌تشخیص، لباس آسان‌پوش و حفظ حریم خصوصی می‌تواند کمک‌کننده باشد. در صورت تغییر تازه در کنترل ادرار یا مدفوع، موضوع را با پزشک مطرح کنید؛ علت‌های جسمی یا دارویی نیز باید بررسی شوند. از کودکانه صحبت‌کردن، بحث‌کردن یا سرزنش‌کردن پرهیز کنید.
اگر سالمند همچنان نپذیرفت
تصمیم و ترجیح سالمندی را که می‌تواند درباره مراقبت خود تصمیم بگیرد محترم بشمارید. می‌توانید گزینه‌های دیگری مانند پد جاذب، محافظ تشک، لباس قابل‌تعویض یا دسترسی آسان‌تر به سرویس بهداشتی را پیشنهاد کنید و بعداً، بدون فشار، دوباره درباره موضوع صحبت کنید. اگر برای ایمنی یا توانایی تصمیم‌گیری او نگرانی دارید، از پزشک و مراقب مسئول راهنمایی بگیرید؛ او را بی‌پشتیبانی رها نکنید.
مطالعه و دریافت کمک
برای آشنایی با مراقبت روزمره، مطلب راهنمای تعویض پوشک سالمند را ببینید. خانواده‌هایی که برای مراقبت روزانه در شیراز به کمک نیاز دارند می‌توانند جزئیات خدمات پرستار سالمند در منزل را بررسی کنند.
منابع: National Institute on Aging، NHS، Alzheimer’s Association.